KUALA LUMPUR – Majlis Perundingan Pertubuhan Islam Malaysia (MAPIM) menyambut baik keputusan kerajaan melarang penggunaan aplikasi navigasi Waze dalam kalangan penjawat awam.
Presiden MAPIM Mohd Azmi Abdul Hamid berkata, MAPIM melihat langkah ini sebagai satu perkembangan yang wajar diberikan perhatian dalam usaha memperkukuh keselamatan siber negara, melindungi kepentingan strategik Malaysia dan menilai hubungan antara penggunaan teknologi digital dengan tanggungjawab moral serta dasar luar negara.
“MAPIM berpandangan bahawa keputusan ini perlu dilihat dalam kerangka yang lebih luas. Dalam dunia hari ini, aplikasi digital bukan lagi sekadar alat kemudahan harian. Ia boleh melibatkan pengumpulan data lokasi, corak pergerakan pengguna, pemprosesan maklumat dan akses kepada infrastruktur digital yang mempunyai implikasi terhadap keselamatan individu, organisasi serta negara.
“Justeru, MAPIM menegaskan bahawa Malaysia perlu mempunyai dasar kedaulatan digital yang jelas, konsisten dan berasaskan penilaian risiko.
“Penggunaan sesuatu aplikasi oleh penjawat awam, khususnya mereka yang mempunyai akses kepada maklumat sensitif atau terlibat dalam operasi strategik kerajaan, perlu dinilai berdasarkan keselamatan data, pemilikan korporat, bidang kuasa undang-undang, amalan perkongsian maklumat dan tahap kawalan pengguna terhadap data peribadi.
“Dalam konteks ini, kerajaan perlu menjelaskan asas penilaian keselamatan yang membawa kepada larangan Waze. Penjelasan tersebut penting supaya keputusan ini difahami sebagai langkah perlindungan kepentingan negara yang berasaskan bukti, bukannya tindakan simbolik yang terpisah daripada suatu kerangka keselamatan digital yang menyeluruh.
“MAPIM juga mengingatkan bahawa asal usul sesebuah syarikat tidak dengan sendirinya membuktikan bahawa setiap produknya menyalurkan maklumat kepada kerajaan tertentu atau terlibat dalam kegiatan yang menjejaskan keselamatan negara. Dakwaan sedemikian perlu disokong oleh bukti yang boleh dinilai. Pada masa yang sama, pemilikan korporat, hubungan strategik dan bidang kuasa undang-undang merupakan faktor sah yang perlu dimasukkan dalam penilaian risiko,” jelas beliau dalam kenyataan.
Menurut Azmi lagi, sebagai sebuah negara yang konsisten menyuarakan solidariti terhadap perjuangan rakyat Palestin, Malaysia mempunyai tanggungjawab untuk memastikan pendirian politik dan prinsip kemanusiaannya diterjemahkan secara munasabah ke dalam dasar institusi.
“MAPIM menegaskan bahawa solidariti terhadap Palestin tidak boleh terhenti pada ucapan, resolusi atau kecaman diplomatik. Ia perlu disertai penelitian terhadap hubungan ekonomi, teknologi, perdagangan, pelaburan dan kerjasama strategik yang mempunyai kaitan langsung dengan pihak yang terbabit dalam penindasan rakyat Palestin.
“Namun, setiap tindakan perlu mempunyai asas yang kukuh, objektif yang jelas dan mekanisme pelaksanaan yang berkesan. Dasar yang dibuat atas pertimbangan moral perlu berjalan seiring dengan penelitian fakta, pematuhan undang-undang dan perlindungan kepentingan rakyat.
“MAPIM berpandangan bahawa kerajaan perlu menjelaskan sama ada larangan ini berpunca terutamanya daripada penilaian keselamatan siber, pertimbangan pemilikan korporat, dasar berkaitan Palestin atau gabungan faktor-faktor tersebut. Ketelusan ini akan membantu masyarakat memahami rasional keputusan dan mengelakkan kekeliruan tentang asas sebenar tindakan kerajaan,” katanya.
Susulan itu Azmi berkata, MAPIM menggesa kerajaan supaya memperluas penilaian kepada semua aplikasi dan platform digital yang digunakan dalam urusan rasmi perkhidmatan awam.
Ujarnya, penilaian ini hendaklah meliputi aplikasi navigasi, komunikasi, penyimpanan awan, kecerdasan buatan, analitik data dan perkhidmatan digital lain yang berpotensi mengendalikan maklumat sensitif.
“Kerajaan juga perlu menyediakan garis panduan yang telus tentang aplikasi yang dibenarkan, kategori data yang boleh dikongsi, penggunaan peranti peribadi untuk urusan rasmi dan langkah perlindungan yang mesti dipatuhi oleh penjawat awam.
“Jika keselamatan data menjadi asas utama larangan Waze, prinsip yang sama hendaklah diterapkan kepada semua penyedia perkhidmatan digital tanpa mengira negara asal, jenama atau kepentingan komersial mereka. Konsistensi dasar merupakan ukuran penting terhadap kesungguhan kerajaan mempertahankan kedaulatan digital negara,” katanya.
Hal demikian beliau berkata, MAPIM turut menggesa kerajaan supaya tidak hanya menumpukan perhatian kepada larangan, tetapi mengambil langkah strategik untuk mengurangkan kebergantungan Malaysia terhadap teknologi asing.
Menurut Azmi lagi, Malaysia mempunyai potensi untuk memperkukuh penyelidikan, pembangunan dan penggunaan teknologi navigasi, pemetaan digital serta pengurusan data yang memenuhi piawaian keselamatan negara. Kerajaan wajar menggalakkan kerjasama antara agensi awam, universiti, penyelidik dan syarikat teknologi tempatan bagi membangunkan alternatif yang selamat, cekap dan mampu memenuhi keperluan pengguna.
“Pada masa yang sama, sebarang aplikasi alternatif hendaklah dinilai berdasarkan ketepatan navigasi, perlindungan privasi, keselamatan siber, kebolehpercayaan dan keupayaan teknikal. Peralihan daripada satu aplikasi kepada aplikasi lain tidak seharusnya menjejaskan kecekapan perkhidmatan awam atau mewujudkan risiko baharu,” ujar beliau.
Maka, Azmi berkata, MAPIM mengemukakan lima tuntutan iaitu penjelasan rasmi, yakni kerajaan hendaklah menerangkan asas teknikal, keselamatan dan dasar yang mendasari larangan Waze, setakat yang tidak menjejaskan maklumat keselamatan yang dilindungi.
“Audit risiko digital melalui penilaian menyeluruh perlu dilakukan terhadap aplikasi yang digunakan oleh penjawat awam, terutama aplikasi yang mengendalikan data lokasi, komunikasi rasmi dan maklumat sensitif.
“Dasar yang konsisten, semua aplikasi perlu dinilai berdasarkan kriteria yang sama, termasuk pemilikan, bidang kuasa, pengendalian data, ketelusan dan risiko keselamatan.
“Alternatif yang selamat iaitu kerajaan hendaklah menyediakan panduan penggunaan aplikasi alternatif yang praktikal, disertai latihan dan sokongan teknikal kepada penjawat awam.
“Pengukuhan kedaulatan teknologi, Malaysia perlu membangunkan kemampuan teknologi tempatan dan mengurangkan kebergantungan strategik terhadap penyedia luar yang boleh menimbulkan risiko kepada kepentingan negara,” katanya.
MAPIM menegaskan bahawa keselamatan negara, perlindungan data rakyat dan pendirian moral Malaysia terhadap Palestin perlu dipertimbangkan secara serius dalam pembentukan dasar digital negara.
“Jika larangan ini berasaskan penilaian risiko yang kukuh, MAPIM menyokong usaha kerajaan melindungi kepentingan strategik negara. Namun, tindakan tersebut perlu menjadi sebahagian daripada dasar yang lebih menyeluruh, telus dan konsisten, bukan suatu keputusan terasing yang tidak diikuti pembaharuan lain.
“Malaysia mesti bergerak ke arah kedaulatan digital yang sebenar, dengan kemampuan menilai teknologi secara bebas, melindungi data rakyat, membina alternatif yang berdaya saing dan memastikan keputusan kerajaan sentiasa berpaksikan kepentingan awam.
“Teknologi mesti berkhidmat kepada manusia, keselamatan negara dan keadilan. Kedaulatan digital tidak boleh dikompromikan, dan prinsip kemanusiaan mesti diterjemahkan melalui dasar yang berasaskan fakta, konsisten serta berkesan,” katanya.
